در صورت توافق هسته ای وضعیت بازار ها چگونه خواهد بود؟
این روزها احتمال احیای برجام و توافق، به موضوع اصلی مورد بحث در بازارها تبدیل شده است. فرض کنیم که این اتفاق بیفتد و برجام همانگونه که قبلا بود مجدد احیا شود. چه اتفاقی در بازارها خواهد افتاد؟!
طبیعتا یکی از اولین واکنشها را در بازار دلار خواهیم داشت و چند روز احساسی و هیجانی را در بازار دلار خواهیم دید. به نظر من دلار حوالی قیمت ۲۲-۲۴ تومان آرام خواهد گرفت. دقت داشته باشیم که تقاضای دلار در این سالها به شدت کنترل شده است از محدود کردن واردات گرفته تا عدم مخارج سرمایه لی و طرح های توسعه شرکتها و…. بسیاری از زیرساختهای کشور مستهلک شده است و نیاز به سرمایه گذاری و بازسازی دارد.
با کاهش قیمت دلار طبیعتا انتظارات تورمی کاهش یافته و رکود موقت بر اقتصاد کشور حاکم خواهد شد. بازارهایی نظیر مسکن که همین الان هم با رکود مواجه هستند سردتر شده و با تعمیق رکود مواجه خواهند بود.
دولت به منابع بیشتری ناشی از فروش نفت و تسهیل صادرات ، دسترسی پیدا خواهد کرد. این دسترسی دولت به منابع جدید چند اتفاق را در پیش خواهد داشت. اول اینکه دست اندازی دولت به سود صنایع و شرکتها کاهش خواهد یافت. دوم اینکه در حالتی خوشبینانه با توجه به منابع در اختیار امکان تخصیص بودجه عمرانی را پیدا خواهد کرد .
با توجه به رکود احتمالی حاکم بر اقتصاد آیا دولت توجیهی برای تداوم نرخ بهره بالای فعلی را دارد؟! طبیعتا افزایش نرخ بهره نخواهیم داشت و احتمالا سیاست تدریجی کاهش نرخ بهره به منظور تحریک اقتصاد را در پیش خواهیم داشت.
و اما بازار سرمایه: نرخ دلار فعلی که در گزارشهای شرکتها لحاظ شده است نرخ نیما و حدود ۲۴ تومان است. اگر فرض کنیم نرخ تعادلی دلار بعد از توافق همین حدود ۲۲-۲۴ باشد بنابراین با فشار خاصی از این جهت در بخش سوددهی شرکتها مواجه نخواهد شد.
بورس کالا با وجود اینکه با نرخ کمتر از نیما منطبق است اما طبیعتا با کاهش انتظارات تورمی با رکود موقت مواجه می شود. این موضوع هم خیلی برای شرکتها چالش برانگیز نیست . با توجه به پایین تر بودن نرخهای داخلی نسبت به صادراتی و محدودیتهای موجود در بورس کالا و همچنین تسهیل صادرات، شرکتها از این موضوع استقبال خواهند کرد.
یکی از بزرگترین مشکلات تحریم هزینه های صادرات بود. تخفیف در فروش محصولات صادراتی که نمونه بارز آن در بحث اوره بود، هزینه های فزاینده انتقال محصولات در بحث کشتی و بارگیری در بنادر و …..، هزینه های انتقال ارز و دیسکانتهای مربوط به آن و….. . سالانه رقم قابل توجهی بابت این موضوعات به شرکتها تحمیل می شد که در صورت توافق این هزینه ها کاهش قابل توجهی پیدا می کرد.
اصولا سرمایه و سرمایه گذار ترسو است و افزایش ریسک، بخصوص در بحث تنشهای اجتماعی یکی از کابوسهای همیشگی بازارهای مالی است. کشور در وضعیت اقتصادی مناسبی نیست و مردم توان تحمل یک موج تورمی جدید را ندارند بنابراین با توافق یکی از ریسکهای مهم از سر بازار دور خواهد شد
به صورت خلاصه در صورت توافق نکات زیر را خواهیم داشت:
کاهش قیمت دلار
کاهش ریسک های سیاسی و اجتماعی
کاهش انتظارات تورمی و کاهش نرخ بهره
افزایش پی بر ای بازار ناشی از کاهش ریسک و کاهش نرخ بهره
کاهش هزینه های صادراتی و تحریمها
تسهیل در انجام طرح های توسعه و بازسازی زیرساختها
کاهش دست اندازی دولت به سود صنایع
و……
درست است که همیشه بازارها از تورم و رشد دلار استقبال کرده اند اما با توجه به وضعیت دولت و اقتصاد، رشد مجدد دلار و تورم در این مقطع زمانی منجر به بازدهی دلاری برای بازارها نمیشد.طبیعتا با کاهش تورم و ریسک بازده انتظاری بازارها نیز کاهش پیدا خواهند کرد. به نظر من از توافق نترسیم ، کشور نیاز به آرامش دارد. بازار سرمایه و شرکتها با این کاهش قیمت های شدید در منطقه ارزنده قرار دارند و توافق به نفع شرکتها و صنایع خواهد بود و با توجه به مطالبی که گفته شد سود شرکتها آسیب خاصی نخواهد دید و با افزایش پی بر ای در بازار مواجه خواهیم بود. شاید نرخ بازده فضایی برای بازار نداشته باشیم اما بازار بعد از توافق احتمالی و چند هفته نوسانی روندی صعودی در پیش خواهد گرفت و بیش از سایر بازارها بازدهی خواهد داشت.
