سوگیری شناختی خوشه انگاری چیست؟/توهم توطئه

خوشه‌انگاری (clustering illusion) نوعی سوگیری شناختی ست که ذهن تمایل دارد رد و نشان یک ارتباط را در میان اجزای یک مجموعه پیدا کند در حالی‌که ممکن‌ست آن اجزا تصادفی گرد هم آمده‌ باشند. مثلاً وقتی شخص به ابرها یا به رگه‌های شاخه‌ی درختان نگاه می‌کند ، در آن‌ها شکل‌های معنادار می‌بیند.

طبق تحقیقات تامِس گیلوویچ ، استاد روان‌شناسی دانشگاه کُرنل، ، این سوگیری ، ناشی از نیاز انسان به دوراندیشی‌ست :
کشف ارتباط یعنی پیش‌بینی‌پذیری بالاتر ،
قدرت پیش‌بینی شانس بقا را افزایش میدهد.

تلاش برای پیدا کردن ارتباط و الگو در میان مسائل جاری طبیعت ، باعث کشف قوانین علمی می گردد ، اما وقتی حالتی افراطی بخود بگیرد و شخص دقت و بررسی کافی انجام ندهد ، الگوهایی را می‌بیند که در واقع وجود ندارند.

یکی از توانایی های مغز تعمیم‌ست .
مغز تمایل دارد طبیعت را کلی ببیند ، مثلاً از هیبت چیزی که از دور می‌بیند درک می‌کند یک سگ آنجاست.

ادراک این‌چنینی بسیار مفیدست اما همین نوع ادراک گاهی باعث می‌شود طرح‌هایی را ببینیم که وجود ندارند.

این قضیه حتی درباره درک شنیداری انسان صادق‌ست.
مثلاً انسان وقتی به سر و صدای بخاری یا کولر گوش می‌دهد گاهی اوقات گمان می‌کند صداهایی معنادار می‌شنود.

یکی دیگر از نمونه‌های خوشه‌انگاری مفهومی است که به "مغالطه دست گرم" مشهورست.

در این مغالطه برخی تصور می‌کنند که مثلاً وقتی یک بازیکن بسکتبال پرتابش به گل تبدیل می‌شود، اصطلاحا دستش گرم می‌شود و احتمال اینکه پرتاب بعدی‌اش گل شود افزایش می‌یابد.

پژوهش‌ها نشان داده‌اند ارتباط مثبتی میان نتایج پرتاب‌های مکرر وجود ندارد. خوشه‌انگاری در ورزش‌های دیگر نیز بین طرفداران شایع‌ست.

یک مثال تاریخی اثر خوشه‌انگاری برمی‌گردد به سال‌های ابتدایی قرن بیست و یک که چند مورد سرطان پستان در کارمندان یک استودیوی تلویزیونی در ایالت کوئینزلند استرالیا گزارش شد. شایعات به سرعت قوت گرفت مبنی بر اینکه احتمالا محیط کار از عوامل اصلی‌ست. اما تحقیقات نشان داد با اینکه شیوع سرطان پستان در آن سازمان از میانگین ایالت بالاتر‌ست اما این کاملا تصادفی اتفاق افتاده و ربطی به محیط کار و سبک زندگی کارمندان آنجا ندارد.

کشف شکل‌های معنادار در ابرها لذت‌بخش است.

اما اگر خوشه‌انگاری مبنای تصمیم‌گیری شود دیگر نمی‌توان به نتایج لذت‌بخش امیدوار بود.

نظرات طرفداران #تئوری_توطئه به شدت ازین متاثرست.

ایلان ماسک یه توییت زده برگای همه ریخته???????? عکس پست رو نگاه کنید
میگه چهارتا کمپانی "سامسونگ" و "توشیبا" و "ناکامیچی" و "موتورولا" به صورتی که نشون داده اسم آقای "ساتوشی ناکاموتو" که همون خالق مرموز "بیت کوین" هست رو تشکیل میدن????

#خوشه_انگاری
#مثال_زنده


▪️خوشه انگاری

#سوگیری_شناختی
#خوشه_انگاری
#علوم_شناختی
#سوگیریهای_شناختی
#تکامل

▪️کرانچی
▪️پیوندانگاری
▪️سوگیری های شناختی
▪️علم یعنی گزاره کلی
▪️ادراک گزینشی
▪️مغالطه قماربازان
▪️خلط علیت و همبستگی