اصولگرایان خلیفه خدا بر روی زمین!

همه آزاد بودند حرفشان را بزنند و این گفتگو بیش از 6 ساعت به طول انجامید. 

شش ساعت گفتگو با کسانی که از تندترین منتقدانش هستند وهیچ‌کدام برای این نشست دستچین نشده بودند. بخش مهمی از انتقادات آنها کاملا تکراری بود، اما در همین مواضع تکراری که تاجزاده آنها را با آرامش و صبر عجیبی توضیح می داد، یک نکته بسیار مهم وجود داشت که در دو ساعت اول این گفتگو نقطه اوج این دوساعت می تواند باشد.

اصلاح‌طلبان (از دیروز تا امروز) با یک نقد تکراری روبه‌رو بودند و آنهم اینکه وقتی از آزادی‌های مدنی و اجتماعی مردم (چه در گذشته و چه امروز) دفاع می‌کنند به آنها گفته می‌شود که «شما خودتان مبدع این روش‌ها در دهه شصت بودید» و اندکی از آنها با زبانی بسیار الکن می‌گویند: جریان اصولگرایی (مشخصا کسانی مثل آیت‌الله خامنه‌ای در آن زمان) با این روش‌ها مخالف بودند. 

پاسخ این نقد را تاجزاده بارها داده بود و ضمن پذیرش مسئولیت برخی اقدامات محدود کننده دهه اول انقلاب، گویندگان را با یک چالش بزرگ روبه‌رو می‌کرد که دراین نشست آن چالش روشن‌تر دیده شد. به فاصله اندکی دو نفر در این نشست همین بحث را طرح کردند. باوجود پاسخ تاجزاده به نفر اول، نفر دوم همان موضوع را تکرار کرد. اما این بار تاجزاده با زرنگی خاص گوینده را ناچار کرد به پرسش او پاسخ دهد اما نتوانست و ناگزیر از پاسخ دادن طفره رفت.

جوان انقلابی با برشمردن مواردی مدعی شد که تاجزاده و همفکرانش چه تندروی‌هایی را کردند و از تاجزاده خواست که توبه کند. تاجزاده در پاسخ گفت: فرض می‌گیریم همه این موارد را من انجام دادم. و همانطور که شما می‌گویید، اصولگرایان فعلی و از جمله آیت‌الله خامنه‌ای که آن زمان رئیس‌جمهور بود با آنها مخالف بودند. اما امروز چرا همان کارها را می‌کنید؟ مگر به آن کارها انتقاد نداشتید؟ چرا می‌خواهید امروز همان کارها را بکنید، و بعد 30 سال دیگر توبه کنید؟ مگر این موارد را به عنوان خلاف و اموری که غیرقابل پذیرش هستند، بیان نمی‌کنید؟ چرا امروز اصولگرایان که همه قدرت را در اختیار دارند افراد را محدود می کنند؟ فرض که رهبری آن زمان مخالف بود اما کار دست دیگران بود. بعد ها که آیت الله خامنه ای رهبر شد چرا جلوی آن را نگرفت؟ چرا امروز که رهبری در موضع قدرت است و هر کاری بخواهد می تواند انجام دهد کاری نمی کند؟ چرا شما به عنوان مخالفان آن رویه در مقابل محدود کردن فضای مجازی، محدودیت‌های اجتماعی و قانونی مردم سکوت کردید؟ 

انتظار این بود که جوان انقلابی دستکم در توجیه رفتار امروزشان دلیلی هرچند غیرقابل قبول ارائه کند. اما آنچه گفت نشان داد دست آنها در مقابل این استدلالی که مطرح می کنند، بیش از پیش خالی است. او در پاسخ به تاجزاده گفت: شما همچنان در حال تندروی در عرصه دیگری هستید و امروز هم در توئیت‌ها تندروی می‌کنید. 

دقت کنید... او نگفت: کارهایی هم که امروز میشود غلط است. او نگفت: من با همه محدودیت های اعمال شده مخالفم.... او نگفت: من امروز سکوت نمی‌کنم و حتما به این موارد اعتراض دارم... استدلالش این بود که «شما امروز هم در حال تندروی در عرصه دیگری هستید.»

سئوالی که پیش می‌آید این است: اگر جریان اصولگرا و انقلابی با محدودیت‌های اعمال شده در دهه شصت مخالفند بگویند آیا با اصل آن مخالفند یا با فردی که آن را اعمال کرده است؟ اینطور که پیداست ظاهرا مشکل آنها این بود که جریانی دیگر حق این کار را نداشته و اتفاقا جریان اصولگرایی است که حق دارد چنین محدودیت هایی را اعمال کند.

اما طرح این مباحث دقیقا برای توجیه محدودیت‌های اجتماعی امروز است. آنها به خوبی می‌دانند اگر اصلاح‌طلبان در دوران وزارت ارشاد خاتمی حامی هنرمندان نبود، دوم خردادی با حمایت هنرمندان شکل نمی‌گرفت و امروز هم هنرمندان از خاتمی حمایت نمی‌کردند. آنچه آنها می‌خواهند این است که هم کار امروزشان را توجیه کنند (و این محدودیت ها را مسبوق به سابقه بدانند) و هم اینکه بگویند: تنها ما هستیم که صلاحیت اعمال این محدودیتها را داریم. این دقیقا منطق داعش است که خود را خلیفه خدا بر زمین می‌داند./ امتداد