منظور از درجه پلیمریزاسیون چیست؟
DP نماد درجه پلیمریزاسیون متوسط یک پلیمر است و آن عبارتست از تعداد واحد های ساختاری تکرار شونده که در تشکیل یک زنجیر شرکت کرده اند. در تهیه هر پلیمری, این تعداد می تواند تغییر کند و خواص مکانیکی محصول نهایی شدیدا" تابعی از میزان جرم مولکولی پلیمر است. خواص پلیمرها تابعی از جرم مولکولی آن ها می باشد به عنوان مثال می توان به جدول زیر اشاره کرد طبق اطلاعات مندرج این جدول در فرمول یک هیدرو کربن خطی مانند با افزایش جرم مولکولی ترکیب افزایش می یابد و در هر ازدیاد عدد تغییر ماهیت CnH2n+2 با افزایش می یابد و در هر ازدیاد عدد تغییر ماهیت و خواص جدیدی در آن ماده به وجود می آید.
وزن مولکولی |
DP |
حالت ظاهری |
نقطه ذوب |
گرانروی |
1000
7000
21000
|
70
500
1500
|
چربی مانندمومی شکلرزین نرمرزین سفترزین سفتپلی اتیلن |
37.59398104110120 |
40520120003000001083*108 |
فرق الیگومر با پلیمر چیست؟
اگر تعداد 100=n باشد فرمول نشان دهنده ماده واکسی است که در دمای محیط به شکل جامد می باشد. برای مثال روغن سیلیکونی یک الیگومر است زیرا نکته ای که در این فرمول وجود دارد این است که تعداد واحد آن 100 است. اگر همین تعداد به 200000 برسد این ماده تبدیل به لاستیک سیلیکونی می گردد.
آیا نفت خام پلیمر محسوب می شود؟
نفت خام مایع خود به عنوان روغن پارافینی محسوب می گردد. مواد پارافینی از جرم مولکولی 500 به بالا با افزایش گرانروی خواص گریسی از خود ظاهر می سازند, قیرها نیز در این محدوده از جرم مولکولی قرار دارند. هر قدر جرم مولکولی قیر کمتر باشد نرم تر و نقطه ذوب آن پایین تر است.با بالا رفتن جرم مولکولی قیر سفت تر و شکننده تر می گردد. ترکیبات هیدروکربنی دارای جرم مولکولی حدود 2000 ضمن آنکه جامد هستند اما خاصیت واکسی دارند و فاقد خواص پلی اتیلن می باشند بنابراین به حدی از جرم مولکولی نرسیده اند که از خود ویژگی های پلیمر نشان دهند.
از چه جرم مولکولی خواص پلی اتیلنی یا خواص پلیمری در این گروه ظاهر می شود؟
از جرم مولکولی 10000 به بالا خواص ظاهری اولیه پلی اتیلن یعنی پلیمری ظاهر می گردد ولی آزمون های خواص مکانیکی کیفیت محصول به دست آمده را تایید نمی کنند, زیرا هنوز جرم مولکولی زنجیرها به حدی نرسیده که بین زنجیرها گره خوردگی مولکولی پدید آید و خواص مطلوب را در پلیمر ظاهر کند, معمولا خواص خوب و قابل پذیرش پلی اتیلن از جرم مولکولی 25000 به بال مشاهده می شود. نتیجه: همانطور که اشاره شد خواص پلیمرها به جرم مولکولی آنها بستگی دارد. جرم مولکولی نیز به n یعنی تعداد واحد های تکرار شونده بستگی دارد. n باید به اندازه ای برسد که خواص پلیمری ایجاد گردد و از نظر ظاهری جامد باشد.این اندازه می تواند 1000 باشد. پایین تر از آن شکل گریسی و یا روغن جامد دارد و در آنصورت پلیمر و خواص آن شکل نگرفته است. در مقالات بعدی به انواع جرم مولکولی و نحوه اندازه گیری آن می پردازیم.